niedziela, 20 sierpnia 2017 r.
imieniny obchodzą: Bernard, Sabina

Studnie i strażnica w Suliszowicach

Strona główna » Dla turysty » Atrakcje » Od żródełka do źródełka » Studnie i strażnica w Suliszowicach

wielkość tekstu:A | A | A

Suliszowice – jedno z dziesięciu sołectw w gminie Żarki, położone w obrębie Parku Krajobrazowego Orlich Gniazd. Zauważalnym w pejzażu wsi są pozostałości dawnych studni w przysiółkach Podlesie i Zastudnie. W pierwszym przypadku wyróżnia oryginalna drewniana konstrukcja wraz z kamienną cembrowiną. Na Zastudniu zachował się żuraw – jedyny w gminie Żarki. Studnie tego typu składały się z czterech części: podpory, szyi żurawia, obciążnika i czerpak, który niejednokrotnie sięga wysokości 10 metrów. Nabieranie wody następowało poprzez nachylenie szyi z umocowanym nad studnią czerpakiem (np. wiadrem) ku wodzie, zaczerpnięcie i uniesienie czerpaka, ułatwione dzięki umieszczonemu na drugim końcu szyi obciążnikowi. Nazwa żuraw pochodzi od nazwy ptaka.
 
Najcenniejszym obiektem w Suliszowicach są ruiny średniowiecznej strażnicy. Na wysokiej skale (400 m. n.p.m.) pod koniec XIV w. lub na początku XV w. została wybudowana prawdopodobnie przez ówczesnego wójta suliszowickiego strażnica obronna. Podobnie jak inne tego typu obiekty nie posiada ona wystarczającej dokumentacji pozwalającej na precyzyjne ustalenie daty budowy i jej losów. Nieznany jest z imienia również założyciel warowni. Niektóre źródła podają, że jej twórcą był król Kazimierz Wielki, a w latach 1370-91 weszła wraz z wsią w skład ziem lennych podległych pod księcia opolskiego Władysława. W 1581 po raz pierwszy była wzmiankowana. Na przełomie XV i XVI w. opuszczona.
 
Strażnica składała się z części górnej i dolnej. Cała fortyfikacja z fosami i skałą zajmowała obszar 2 tys. m2 (z tego podstawa skały stanowiła 40% całej powierzchni). Górna część znajdowała się na wysokiej na 15-20 metrów skale. Wejście do zamku górnego prowadził niegdyś po drabinach i pomostach. Z dawnej wieży mieszkalno-obronnej zachował się tylko wydłużony niespełna 20-to metrowej długości pas muru stykającego się ze skałą. 
 
Zamek dolny był otoczony wałem ziemnym i fosą (obecnie ślady fosy) i rozciągał się u podnóża skały. Granice majdanu gospodarczego określają wyraźnie ślady fos i nasypów, będące podstawą drewniano-ziemnych zapór. Od strony wschodniej wysokość wzniesienia wynosi około 7 metrów, a przypuszczalna zapora drewniana mogła je podwyższać o kilka metrów. Po stronie północnej widoczne są wyraźnie podwójne zabezpieczenia: wał ziemny, stanowiący podstawę zapory oraz fosy. Stronę południową zabezpieczał prawdopodobnie ostrokół na wale ziemnym. Głęboka fosa i nasyp ziemny za nią nie wskazują na istnienie mostu. Według śladów ziemnych, wjazd znajdował się w północno-wschodnim narożu skalnego garbu porośniętego murawą i prowadził w kierunku środkowej części wzniesienia majdanu gospodarczego. 
 
Być może, że wszystkie wieże mieszkalno-obronne były zamieszkiwane tylko w wypadku bezpośredniego zagrożenia oraz jako punkt obserwacyjny i miejsce stałej komunikacji optycznej pomiędzy obiektami sąsiednimi. W normalnych warunkach mieszkańcy mogli korzystać z domów drewnianych wznoszonych na dziedzińcach i majdanach gospodarczych znajdujących się na terenie fortyfikacji u podnóża skał. Ostatnio badacze przychylają się coraz częściej do teorii, że strażnica w Suliszowicach wraz z pobliską strażnicą w Przewodziszowicach stanowiły taktyczne miejsca wsparcia dla zamku w Ostrężniku.
 
W latach 70-tych XX w. w obrębie fortyfikacji zbudowano dom letniskowy. Skała z ruiną i część dawnego majdanu gospodarczego została ogrodzona.
 
Wokół Suliszowic rozciąga się skalista "pustynia", czyli odsłonięty teren usiany formami skalnymi o przeróżnych kształtach, z okolic których roztaczają się malownicze widoki na całą okolicę. Skały w okolicach Suliszowic stanowią jakby oddzielne mniej znane turystom pasemko ostańców jurajskich.  
 
Źródło na temat strażnicy: www.jura.art.pl/pl/zamki.php?go=suliszow 
 

Oznaczenie obiektów finansowane przez Samorząd Województwa Śląskiego oraz Urząd Miasta i Gminy Żarki w ramach projektu „Od źródełka do źródełka” w 2008 r. 

Strona główna
drukuj zapisz do PDF poleć artykuł
wyszukiwarka
ajax_prawa
calendar

Tagi

Żarki leżą na południu Polski w województwie śląskim, w odległości 50 km na północny wschód od Katowic i 30 km od Częstochowy. Żarki z całą gminą z uwagi na atrakcyjny widokowo i turystycznie teren włączone zostały do obszaru Jurajskich Parków Krajobrazowych „Orlich Gniazd’’ w Jurze Krakowsko-Częstochowskiej. W falisto-pagórkowatym krajobrazie dominują wzniesienia porośnięte lasami i malownicze ostańce skalne. Gminę zamieszkuje niespełna 8.500 osób w samych Żarkach oraz w 10 sołectwach. Żarki to miasto na styku kultur: polskiej i żydowskiej. Główne atrakcje: Sanktuarium Matki Bożej Leśniowskiej Patronki Rodzin, Szlak Kultury Żydowskiej (kirkut 1100 macew, dawna synagoga - obecnie dom kultury), Miniskansen Wsi Jurajskiej w Przybynowie, Szlak Edukacyjnych Zagród Agroturystycznych, Kuesta Jurajska, największy cmentarz z I wojny światowej w Kotowicach, Pustelnia św. Ducha w Czatachowie. Gospodarczą wizytówką miasta są Żareckie Jarmarki. Co środę i sobotę na największym targowisku pod chmurką rozstawia się około 450 stoisk kupieckich, a na zakupy przyjeżdża około 10 tysięcy klientów.
ALPANET - Polskie Systemy Internetowe online: 9